Teolozi, psiholozi i filolozi u Foči odgovaraju na pitanje šta je duša

Teolozi, psiholozi, filozofi, književnici, filolozi sa bogoslovskih i filozofskih fakulteta iz Srbije, Crne Gore, Srpske, Sjeverne Makedonije i Grčke pokušaće da odgovore na uvijek aktuelno pitanja šta je to duša, na tradicionalnom Svetoduhovskom bogoslovskom skupu u Foči, koji je počeo juče.

Ovo je šesti Svetoduhovski bogoslovski skup Bogoslovskog fakulteta „Sveti Vasilije Ostroški“ Univerziteta u Istočnom Sarajevu, a održava se od 1. do 3. juna pod nazivom „Šta je duša danas- bogoslovski i filozofski aspekti antropologije“.

Profesor Pravoslavnog bogoslovskog fakulteta Univerziteta u Beogradu Predrag Dragutinović predstavio je tumačenje Svetog apostola Pavla o duši, kao metafori za konkretan ljudski život.

„Duša u njegovim spisima zapravo uvijek referiše na život čovjeka, konkretan život, nema toliko veze sa onim što mi danas posmatramo kao dušu, kao neki nevidljivi, separatni dio u odnosu na ostale aspekte čovjekovog bića, već je duša zapravo život u svojoj konkretnosti“, rekao je Dragutinović.

Profesor psihologije na Filozofskom fakultetu u Beogradu Vanja Ković govorila je o povezanosti tjelesne osnove sa duševnim stanjima.

Ona je navela da ljudsko srce leži u mreži neurona i da postoji direktna veza između srca i mozga kroz cijeli niz neurona, što je novo otkriće oksfordskih naučnika, a koje daje potporu svetootačkim predanjima i iskustvima o umnosrdačnoj molitvi.

„Hoću da kroz niz primjera pokušam da dočaram koliko mi nismo u tejelesnom smislu neka ljuštura, već koliko je ljudsko tijelo dizajnirano da iskusi različita mistična i duhovna stanja i uopšte da se čovjekov psihički život u punoći odvija“, pojasnila je Kovićeva.

Ona je poručila da je čovjek nepredvidiv, ne samo za druge ljude, već i za samog sebe, a da mu vjera u dobroj mjeri pomaže da skida slojeve sa sebe i da ide u dubinu spoznaje sebe i svojih bližnjih.

Profesor Bogoslovskog fakulteta u Beogradu Vladan Tatalović ističe da je ovaj skup značajan jer govori o duši, ne samo kao religijskom pojmu, već i pojmu identiteta i života otvarajući mogućnost saradnje teologije sa drugim naučnim disciplinama.

„Moja tema je pojam duše u antropologiji Svetog apostola Jovana Bogoslova iz čijih spisa se vidi da je ideja duše ustvari viđenje života koji se polaže za druge. Time je sam pojam duše isproban, iskušan, jer je u starom svijetu imao konotaciju besmrtnosti, neke nezavisnosti od čovjekovog života, a sada u Jovanovoj teologiji dobija vrijednost kroz samoga Hrista“, kaže Tatalović.

On je istakao da je to centralna tema koja je srpskom zavjetnom, svetosavskom mentalitetu dala glavnu nit, jer je u zavjetnom narodu, kao što je srpski, i dalje najviša vrijednost umrijeti u podvigu, nego živjeti u stidu.

Domaćin skupa, dekan Bogoslovskog fakulteta „Sveti Vasilije Ostroški“ Darko Đogo navodi da se pitanje o duši uvijek iznova postavlja, ne samo u teološkom  rječniku, već i u filozofskom, psihološkom i književnom.

„Duševne tegobe su sveprisutne u društvu i često govorimo o njihovom učinku na slom društva i slom vrijednosti, ali i tražimo neke puteve da se iz tih situacija izađe, tako da smo zvali kolege psihologe, filozofe, književnike, filologe da sveobuhvatno odgovorimo na pitanje šta je duša“, rekao je Đogo.

Dekan je istakao da je moto ovog skupa Hristova riječ iz Markovog jevanđelja da ko želi da dušu svoju sačuva izgubiće je, a ko želi da dušu svoju da radi Hrista i radi jevanđelja on će je sačuvati.

„To je ono gdje počinje i gdje završava naš skup“, poručio je Đogo.

Svetoduhovski bogoslovski skup održava se u Srednjoj bogoslovskoj školi na Velečevu kod Foče, a radove izlažu profesori sa bogoslovskih, filozofskih i filoloških fakulteta iz Banjaluke, Istočnog Sarajeva, Beograda, Nikšića, Soluna, Skoplja, kao i sa Instituta za srpski jezik Srpske akademije nauka i umjetnosti iz Beograda.

Novinar: Igor Janković
Izvor: Radio Foča